Schoorsteen - Old Reurle

Historische Vereniging
"OLD REURLE"
Ga naar de inhoud

Hoofdmenu:

Schoorsteen

Filmfragmenten

Roomboterfabriek De Volharding

Door de landbouwcrisis aan het einde van de vorige eeuw kelderden ook de prijzen van melk en boter.
De belangrijkste oorzaak hiervan was de slechte kwaliteit van de boter, veroorzaakt door de grote hoeveelheid zelf gekarnde partijtjes boter, alsmede geknoei bij de groothandel.
Hierdoor werd de concurrentie van Denemarken, waar al boterfabrieken in bedrijf waren, steeds groter.
Men kwam ook hier tot de conclusie, dat de enige oplossing was, het oprichten van boterfabrieken.

De fabriek in Ruurlo

Toen in 1894 in Vorden en Beltrum al boterfabrieken in gebruik kwamen, ging een aantal Ruurlose boeren daar naar toe. Het kon niet uitblijven, dat er in Ruurlo ook een boterfabriek moest komen.
De Dorpsvereniging stelde daarom in 1896 een commissie in, die de plannen voor een fabriek moest voorbereiden.
Op 15 december 1896 werd de ‘’Coöperatieve Roomboterfabriek De Volharding’’ opgericht.
Om het benodigde kapitaal binnen te krijgen werden werden er waarborg-aandelen à ƒ10,-- uitgegeven.
Tevens werd er geld geleend.
De coöperatie kocht een stuk grond van 3 are, waarop in 1897 werd begonnen met de bouw van de fabriek.
Nadat de fabriek gereed was, kon op 7 mei 1897 de eerste melk worden verwerkt.
In tegenstelling tot de omliggende plaatsen begon men in Ruurlo met een handkrachtfabriekje in plaats van een stoombedrijf.
Dit bleek al gauw op een mislukking uit te lopen, toen de aanvoer van melk zo groot werd, dat goede verwerking niet meer mogelijk was.
Men besloot daarom ook over te schakelen op stoommachines, zodat in augustus 1901, dus ongeveer 4 jaar na de oprichting, de fabriek was omgezet in een volledig stoombedrijf.
In de jaren erna werd de fabriek bijna jaarlijks verbouwd en werden er telkens nieuwe machines aangeschaft.
Zo werden er onder andere een nieuw kantoor en een nieuwe machinekamer gebouwd en in 1909 zelfs en nieuwe paardenstal voor veertien paarden. 1915 was voor de fabriek een belangrijk jaar. Men besloot toen om verder te gaan op zuiver coöperatieve grondslag  en sloot zich ook aan bij de ‘’Bond van Coöperatieve Zuivelfabrieken’’ in Gelderland en Overijssel.
Toen de fabriek in 1922 haar 25-jarig bestaan vierde, werd een tegeltableau aangebracht met de afbeelding van de fabriek bij de oprichting en na 25 jaar, alsmede de namen van de oprichters en het bestuur van dat moment.
De verbouwingen bleven doorgaan.
Eén van de belangrijkste was wel de bouw van een nieuw ketelhuis in 1936 met daarbij een schorsteen van 35 meter.
Ook na de oorlog bleef men proberen om de fabriek en de machines ‘’bij de tijd’’ te houden.
Het begin van het einde kwam echter in 1969.
De fabriek werd officieel gesloten.
De volle melkbussen konden echter nog wel bij de fabriek worden afgeleverd, vanwaar ze naar de zuivelfabriek in Borculo werden gebracht.
Op 24 december 1977 werd ook deze laatste activiteit gestaakt.
De fabriek kwam leeg te staan en werd een mikpunt voor vernielingen.
Na lange onderhandelingen kon de gemeente Ruurlo het complex in 1984 aankopen, waarna het werd gesloopt om plaats te maken voor woningen.
Het spectaculairste gedeelte van de sloop was het neerhalen van de schoorsteen op 4 februari 1985.

Met het neerhalen van deze schoorsteen van ongeveer 30 meter (hij was uit veiligheidsoverwegingen een aantal jaren daarvoor al ingekort met een meter of zes) viel definitief het doek over de zuivelfabriek ‘’De Volharding’’, die ruim 88 jaar een belangrijke plaats had ingenomen in de dorpsgemeenschap van Ruurlo.



Hieronder een kort stukje film afkomstig van Jan Lievestro.
In 1985 werd de schoorsteen van de voormalige zuivelfabriek
afgebroken.


Historische Vereniging "Old Reurle"
KvK Arnhem nummer 40103401
E-mail: info@oldreurle.nl
Sinds januari 2013 culturele ANBI instelling
Terug naar de inhoud | Terug naar het hoofdmenu